ข้อมูลสภาพภูมิประเทศ จังหวัดพะเยา

ที่ตั้งและอาณาเขต

จังหวัดพะเยาตั้งอยู่ภาคเหนือตอนบนของประเทศไทย มีเนื้อที่ประมาณ 6,187.97 ตารางกิโลเมตร โดยมีอาณาเขตติดต่อกับบริเวณใกล้เคียง ดังนี้

  • ทิศเหนือ
    ติดต่อกับ
    จังหวัดเชียงราย
  • ทิศใต้
    ติดต่อกับ
    จังหวัดแพร่ และลำปาง
  • ทิศตะวันออก
    ติดต่อกับ
    จังหวัดน่าน และสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว
  • ทิศตะวันตก
    ติดต่อกับ
    จังหวัดเชียงราย และลำปาง

โดยจังหวัดพะเยามีขนาดพื้นที่รายอำเภอ และจำนวนแหล่งน้ำ มีรายละเอียดดังต่อไปนี้

ลำดับ อำเภอ ลุ่มน้ำ เนื้อที่ (ตร.กม.) 1 จำนวนแหล่งน้ำ 2
ขนาดเล็ก ขนาดกลาง ขนาดใหญ่
1 เมืองพะเยา โขงเหนือ, วัง, ยม 884.44 13 3 -
2 จุน โขงเหนือ, ยม 530.36 6 - -
3 เชียงคำ โขงเหนือ, ยม, น่าน 842.42 21 1 -
4 เชียงม่วน โขงเหนือ, ยม 697.34 7 - -
5 ดอกคำใต้ โขงเหนือ, ยม 745.28 15 - -
6 ปง โขงเหนือ, วัง, ยม 1,688.44 13 4 -
7 แม่ใจ โขงเหนือ, วัง 294.71 9 1 -
8 ภูซาง โขงเหนือ 294.47 - - -
9 ภูกามยาว โขงเหนือ 210.51 - - -
รวม 6,187.97 84 9 0

จัดทำข้อมูลภายใต้โครงการความร่วมมือทางวิชาการระหว่าง สทนช. และ สสน. เพื่อติดตามสถานการณ์น้ำ ปี 2565

แหล่งที่มา : 1 ชั้นข้อมูล (Shape file) กรมการปกครอง, 2556 และ 2 สำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ และกรมชลประทาน

หมายเหตุ

  • โครงการพัฒนาแหล่งน้ำขนาดใหญ่ ความจุกักเก็บน้ำมากกว่า 100 ล้าน ลบ.ม.ขึ้นไป
  • โครงการพัฒนาแหล่งน้ำขนาดกลาง ความจุกักเก็บน้ำตั้งแต่ 2 – 100 100 ล้าน ลบ.ม.
  • โครงการพัฒนาแหล่งน้ำขนาดเล็ก ความจุกักเก็บน้ำน้อยกว่า 2 ล้าน ลบ.ม.

สภาพภูมิประเทศ

สภาพภูมิประเทศโดยทั่วไปของจังหวัดพะเยา มีเทือกเขาล้อมรอบทั้งทางด้านตะวันตก ตะวันออก ใต้และทางตอนกลางของจังหวัดโดยทอดเป็นแนวยาวจากเหนือจรดใต้ภูมิประเทศจึงมีลักษณะเป็นที่ราบระหว่างภูเขาเต็มไปด้วยป่าไม้เบญจพรรณ บริเวณที่ราบดังกล่าว และที่ราบลุ่มแม่น้ำอิง และแม่น้ำยมเป็นบริเวณที่เหมาะสมแก่การเพาะปลูก

จังหวัดพะเยา

จัดทำข้อมูลภายใต้โครงการความร่วมมือทางวิชาการระหว่าง สทนช. และ สสน. เพื่อติดตามสถานการณ์น้ำ ปี 2565

แหล่งที่มา : U.S. Geological Survey (usgs)

ดัชนีชี้วัดการจัดการน้ำ จังหวัดพะเยา

จังหวัดพะเยามีค่าดัชนีชี้วัดการจัดการน้ำ หรือ WMI เท่ากับ 3.50 ซึ่งถือว่าอยู่ในระดับมีประสิทธิภาพ จากดัชนีชี้วัดการจัดการน้ำรายมิติ แสดงดังรูปที่ 2.10-6 พบว่าจังหวัดพะเยามีค่าดัชนีชี้วัดในมิติที่ 2 และ 7 อยู่ในสถานะต้นแบบ แสดงให้เห็นว่าการจัดการและอนุรักษ์ป่าต้นน้ำเกิดการดูแลจัดการอย่างมีส่วนร่วมและยังคงความสมบูรณ์ สำหรับน้ำที่ใช้ในการอุปโภค บริโภคก็สามารถเข้าถึงได้ง่าย การให้บริการสาธารณะด้านน้ำในครัวเรือนเพียงพอต่อความต้องการใช้น้ำของประชาชนในพื้นที่ นอกจากนี้ค่าดัชนีชี้วัดการจัดการน้ำในมิติที่ 1 4 5 และ 6 อยู่ในระดับมีประสิทธิภาพ แสดงว่าน้ำที่กักเก็บไว้ในแหล่งน้ำ น้ำบาดาล รวมถึงโครงการพัฒนาแหล่งน้ำทั้งสิ้น 471 แห่ง ซึ่งเก็บกักน้ำได้ 110.20 ล้านลูกบาศก์เมตร ยังสามารถนำมาใช้ได้ สะท้อนให้เห็นถึงปริมาณน้ำต้นทุนยังคงเพียงพอต่อความต้องการน้ำเกิดดุลยภาพระหว่างอุปสงค์และอุปทานด้านการใช้น้ำ สำหรับคุณภาพน้ำและสิ่งแวดล้อมน้ำมีการกำกับดูแลและมีระบบติดตามตรวจสอบที่ดี รวมถึงมีการตระหนักรู้และปฏิบัติตามกฎหมายด้านสิ่งแวดล้อม อย่างไรก็ตามดัชนีชี้วัดการจัดการน้ำรายมิติในมิติที่ 3 และ 8 ยังคงอยู่ในระดับที่มีศักยภาพ เนื่องจากระบบการส่งน้ำและการใช้น้ำในภาคส่วนต่าง ๆ ทั้งในด้านการเกษตรและอุตสาหกรรม ยังได้รับการสนับสนุนไม่เพียงพอ กระทบต่อความมั่นคงของน้ำเพื่อการพัฒนา รวมทั้งการกำกับดูแลยังเกิดปัญหาระหว่างภาคส่วนการใช้น้ำ

จังหวัดพะเยา

รูปที่ 2.10-6 ดัชนีชี้วัดการจัดการน้ำของจังหวัดพะเยา